Op 8 april 1903 werd een bijzondere gedetineerde overgebracht naar de gevangenis van Leuven-Centraal: Gennaro Rubino, een Italiaanse anarchist die een moordpoging op koning Leopold II op zijn kerfstok had.

Mislukte aanslag

De veertiger had al eerder in Italië in de cel gezeten voor zijn anti-monarchistische ideeën, maar in 1902 besloot hij tot daden over te gaan. Op 15 november 1902 loste Rubino drie schoten op koning Leopold II en zijn gevolg tijdens een herdenkingsplechtigheid naar aanleiding van de Dag van de Dynastie. Zijn klungelig uitgevoerde aanslag mislukte en Rubino werd opgepakt en opgesloten in de gevangenis van Sint-Gillis. Na zijn veroordeling tot levenslange dwangarbeid door het Brusselse Hof van Assisen werd hij overgebracht naar de gevangenis van Leuven-centraal. Daar overleed hij in 1918.

Opsluitingsdossier

Een trouwe bezoeker van het Rijksarchief Leuven stootte in 2021 toevallig op het rijke opsluitingsdossier van Rubino in het archief van de gevangenis van Leuven-centraal. Naast een dik pak correspondentie met familie, vrienden en advocaten, bevat het dossier ook tal van stukken die getuigen van zijn doen en laten in de gevangenis.

Zo was hij een fervent lezer, die echter meermaals op de vingers werd getikt omdat hij aantekeningen maakte in de marges van boeken uit de bibliotheek. Toen hij in 1906 maandenlang niet kon werken, spoorde de directeur van de instelling hem aan om het volledige werk van Charles Darwin te lezen. Rubino schreef zelf ook veel en probeerde tevergeefs verschillende manuscripten te publiceren tijdens zijn gevangenisverblijf, waaronder een essay getiteld ‘La critique de la critique aux enigmes de l’histoire’.

Een modelgevangene was hij echter zeker niet: van beledigingen en ordeverstoring was hij niet vies en in 1904 weigerde hij hardnekkig zijn werk in de gevangenis (couture/naaiwerk) uit te voeren “omdat hij daar niet voor werd betaald”.

In 1918 stierf Rubino in de gevangenis aan de gevolgen van de Spaanse griep.

Nieuwsgierig naar meer?

Raadpleeg de inventaris van het archief van de Centrale gevangenis van Leuven (1860-1940) via onze zoekrobot.

Dit bericht is geschreven door Valerie Vrancken (archivaris Rijksarchief Leuven) en Lisa Van den Abeele (studente publieksgeschiedenis) en verscheen eerder op de facebookpagina van het Rijksarchief.