Vandaag kunnen we foto’s en ander beeldmateriaal niet meer wegdenken uit het gerechtelijk onderzoek. Voor de intrede van de fotografie behielpen onderzoekers zich met handgetekende schetsen en plattegronden.

Moordpoging in de gevangenis
In België zien we de eerste gerechtelijke foto’s opduiken rond 1870. De oudst bewaarde crime scene foto’s van Oost-Vlaanderen dateren uit 1882.
Voltijdse forensische fotografen waren nog zeldzaam. Op 17 mei 1884 werd de ingenieur en scheikundige Théophile D’Haûw gevraagd om in de Gentse hulpgevangenis aan de Nieuwewandeling foto’s te nemen van de gevangenisvleugel waar een misdrijf was gepleegd. Drie dagen eerder had de 27-jarige gedetineerde Edmond Schepens een cipier over de reling van de eerste verdieping gegooid.

Over de balustrade
Edmond Schepens was die dag bij de gevangenisdirecteur op het matje geroepen omdat hij “bedreigingen en godslastering” had uitgesproken tegen verschillende bewakers. Bij de terugkeer naar zijn cel greep hij Victor Martens, de gevangenisbewaker die hem begeleidde, bij de haren en gooide hem over de balustrade van de eerste verdieping.
Martens kon zich aanvankelijk nog vasthouden aan de reling, maar moest na enkele klappen van Edmond Schepens loslaten. Hij kwam er gelukkig met een paar blutsen en builen van af.
Schuldig aan poging tot moord
Op de foto’s van D’Haûw staan in rood de afmetingen tussen de balustrade en de grond genoteerd om een beter zicht te krijgen op de hoogte vanwaar Martens gevallen is. Op basis van dit en ander bewijsmateriaal werd Schepens op 11 augustus 1884 door een assisenjury schuldig bevonden aan poging tot moord en veroordeeld tot eeuwigdurende dwangarbeid.

Verklaring aan de onderzoeksrechter
In zijn verklaring aan de onderzoeksrechter liet Schepens weinig twijfel over zijn motief: “Hij [bewaker Martens] had mij onrechtvaardig doen straffen, en ik heb hem over de balustrade gesmeten. Het is spijtig dat dien vent niet dood is, want hij zou tot exempel van de anderen gediend hebben.”

(Archief van het Hof van Assisen van Oost-Vlaanderen, dossier nr. 7253)